30 lat temu, w roku 1985, amerykański naukowiec Ron Prinz opublikował w czasopiśmie medycznym Nutrition reviews artykuł pod tytułem „Związek pomiędzy żywieniem a zachowaniem 5-letnich dzieci”. W artykule tym omówił wyniki swoich badań, które wykazały, że chłopcy na diecie ubogiej w cukier odznaczali się szerszym zakresem uwagi i lepszymi wynikami w nauce niż ich rówieśnicy, którzy spożywali cukier w dużych ilościach. Dzieci, które unikały jedzenia słodyczy oraz słodkich napojów uzyskiwały na sprawdzianach oceny o stopień lepsze.
Zupełnie niedawno przeczytałem w jednym z artykułów medycznych inne ciekawe doniesienie. W liceum w Appelton w Stanach Zjednoczonych, gdzie uczy się tak zwana trudna młodzież, sprawiająca kłopoty wychowawcze, wprowadzono w ramach eksperymentu terapię dietą. Ze szkoły usunięto automaty ze słodyczami i napojami i wprowadzono posiłki składające się z produktów nieprzetworzonych chemicznie, bez cukru, barwników i konserwantów. Efekty były zadziwiające. Pedagodzy zauważyli zdecydowaną poprawę zachowania, wyraźną poprawę koncentracji i wzrost aktywności na zajęciach lekcyjnych.
Wyniki tych badań powinny zostać wzięte pod uwagę przez wszystkich rodziców oraz nauczycieli. Obecnie w szkołach obserwuje się wiele problemów wychowawczych. Dzieci mają kłopoty z koncentracją, są rozkojarzone, pobudzone, nie mają ochoty się uczyć, nie są chętne do podejmowania intensywnego wysiłku intelektualnego. Przeczytanie lektury szkolnej dla wielu wydaje się być zadaniem ponad siły. Z pewnością duży wpływ na to ma telewizja oraz gry komputerowe, ale bardzo ważne jest właściwe odżywianie. Jeśli chcemy, aby nasze dzieci były spokojne i chętnie się uczyły zabierzmy im słodycze a zamiast tego zadbajmy, aby zjadały kasze i inne produkty z pełnych ziaren oraz dużo owoców i warzyw.{akeebasubs !*}
Aby zapoznać się z pełną treścią artykułu zachęcamy
do wykupienia e-prenumeraty.
Cukry proste w diecie są bardzo niezdrowe. Nie tylko powodują psucie się zębów oraz otyłość, ale zaburzają też funkcje komórek mózgowych. Dzięki odkryciom naukowym naukowcy dowiadują się na ten temat coraz więcej. Bardzo dokładnie został poznany mechanizm upośledzenia funkcji komórek mózgowych poprzez hipoglikemię, czyli spadek poziomu cukru we krwi. Dla wielu osób może się to wydawać dziwne, ale spożycie cukierka lub słodkiego batonika prowadzi do spadku poziomu cukru we krwi. Dzieje się tak na skutek działania insuliny. Cukier prosty w batoniku jest nienaturalną substancją, która powoduje bardzo dużą produkcję insuliny. Insulina natomiast powoduje przemieszczanie się cukru do tkanki tłuszczowej i obniżenie jego stężenia we krwi. W konsekwencji nasz mózg jest niedożywiony. Komórki mózgowe odżywiają się prawie wyłącznie glukozą, a gwałtowne wahania jej stężenia wskutek jedzenia słodyczy i działania insuliny zaburza ich pracę. Gdy mózg jest niedożywiony zmniejsza się zdolność logicznego myślenia, pojawiają się zaburzenia koncentracji, oraz zachowania – agresja i złość. Do mojego gabinetu często zgłaszają się matki zaniepokojone stanem zdrowia swoich dzieci oraz problemami wychowawczymi. Gdy zadaję pytania na temat jedzenia nieraz dowiaduję się, że rodzice nie dbają, aby dziecko zjadło pożywne śniadanie, zamiast tego dają kilka złotych, aby kupiło sobie coś do zjedzenia w sklepiku szkolnym. Niestety dzieci często wybierają słodką bułeczkę, albo batonik. Nie jest to jednak dobry wybór.
W ostatnim czasie coraz więcej badań naukowych wskazuje na inny problem związany z działaniem cukrów prostych na mózg – cukier uzależnia. Od dawna wiadomo, że słodycze wpływają na produkcję tak zwanych neurotransmiterów w mózgu takich jak serotonina, czy dopamina. Substancje te poprawiają nastrój i dają poczucie szczęścia. Ten efekt niestety prowadzi do tego, że wiele osób uzależnia się od cukru podobnie jak od innych substancji uzależniających. Osoby takie nie wyobrażają sobie życia bez słodyczy, a gdy nie zjedzą nic słodkiego czują się źle, jak narkoman na głodzie narkotykowym. Amerykański naukowiec dr Richard Johnson, nefrolog z Uniwersytetu Kolorado w Denver tłumaczy, że nie tylko kalorie odpowiadają za otyłość. Ludzie mają duży apetyt i nie mają ochoty się ruszać wskutek zmian w mózgu. Dotyczy to osób uzależnionych od cukru. Opisując wpływ cukru w diecie na samopoczucie ludzi mówi: On nie tylko tuczy, ale też – po początkowym wyrzucie – pozbawia energii i sprawia, że ludzie zalegają na kanapach przed telewizorami jak wieloryby wyrzucone na brzeg.
Pamiętajmy o tych słowach. Okazuje się, że to co jemy ma ogromny wpływ na nasze zdrowie i samopoczucie. Naturalne, zdrowe jedzenie jest szczególnie ważne dla nas i naszych dzieci. Od tego, co jedzą zależy nie tylko ich zdrowie, ale okazuje się, że dieta może również wpływać na ich edukację.
Włodzimierz Tarasiuk
Autor jest lekarzem, specjalistą chorób wewnętrznych. Pracuje jako lekarz rodzinny w Przychodni Vita-med. Pełni też dyżury w szpitalu na Oddziale Wewnętrznym.{/akeebasubs}