Na funkcjonowanie Rudki od samego początku duży wpływ miała rzeka Wałpusza. Już w młodszej epoce kamienia stanowiła ona, wraz z jeziorem Wałpusz, centrum osadnicze. Właśnie na terenie obecnej Rudki w zakolu rzeki Wałpuszy w młodszej epoce kamienia znajdowało się osiedle, umiejscowione na skarpie w pobliżu byłej piaskowni. O obecności ludzkiej w okolicach Rudki w epoce brązu świadczy odnalezienie na terenie wsi siekierki z brązu z szerokim i półkolistym ostrzem.

Dodaj komentarz

ODSŁONIĘCIE

Po I wojnie światowej, pomiędzy mostem na Sawicy a pocztą, założono park, w którym postawiono pomnik, upamiętniający mieszkańców Wielbarka poległych w trakcie I wojny światowej. Uroczyste odsłonięcie odbyło się w niedzielę 25 września 1927 r.

Dodaj komentarz

PRZEMARSZE ROSJAN

22 sierpnia 1914 r. od wschodu przez Rozogi, granicę przekroczył VI Korpus generała Błagowieszczańskiego.

Dodaj komentarz

Żydzi

Społeczność żydowska w Dźwierzutach nie była zbyt liczna. Na przestrzeni niecałych 100 lat żyło tu zaledwie kilka żydowskich rodzin. Wiadomo, że Goldman, kupiec z Dźwierzut, pośredniczył w dostawach broni dla powstańców styczniowych.

Dodaj komentarz

ROZBITY WIEC

Ze względu na przypadającą 11 lipca rocznicę plebiscytu na Mazurach, zmieniłem kolejność tekstów, dotyczących historii Dźwierzut.

Dodaj komentarz

WOJNY NAPOLEOŃSKIE I WIZYTA KRÓLA

W 1807 r. w trakcie wojny z Napoleonem w Dźwierzutach stacjonowali pruscy huzarzy i oddziały artylerii konnej.

Dodaj komentarz

GENEZA NAZWY

Początkowo Dźwierzuty nosiły wywodzącą się z języka pruskiego nazwę Auszlevo.

Dodaj komentarz

ZNANA RODZINA

Bez wątpienia najbardziej znaną żydowską rodziną w Szczytnie byli Cohnowie. Po 1812 r. do Szczytna przybył z Mrągowa Moses Meyer Cohn, który zapoczątkował historię tego rodu w powiecie szczycieńskim.

Dodaj komentarz

MIEJSCE ZMIENIONE PRZEZ HISTORIĘ

Główne skrzyżowanie w Szczytnie to jedno z najbardziej interesujących pod względem historycznym miejsc w naszym mieście. Jest ono wyjątkowo mocno zmienione poprzez zniszczenia z okresu I i II wojny światowej. Przed wojną znajdowały się tu najlepsze lokale (sklepy, hotele, bank).

Dodaj komentarz

ZAŁOŻYCIEL GMINY ŻYDOWSKIEJ

Na szczycieńskim cmentarzu żydowskim zachowały się macewy należące do zmarłych kobiet z rodziny Hirschbergów: Golde Hirschberg, (1843 – 1866) i Racheli Hirschberg z domu Aronson (1816 – 1868). Prawdopodobnie Rachela była żoną Arona Hirschberga oraz matką Juliusa i Golde.

Dodaj komentarz

WZIĘLI NAZWĘ OD KUKUŁKI

Historia nazwy Grzegrzółki jest bardzo ciekawa. Najwcześniej obowiązywała pruska nazwa „Camalven”. Jednak od samego początku istnienia wsi funkcjonowała również nazwa niemiecka -

Dodaj komentarz

WIZERUNKOWA KLAPA

Niedawno pisałem w „Kurku” o szczycieńskim cmentarzu żydowskim. Podałem wówczas, że najcenniejsza pod względem artystycznym na tym cmentarzu macewa I. Flatowa zniszczona została z przyczyn naturalnych.

Dodaj komentarz

NOWE ODKRYCIA

Na początek pozwolę sobie na osobistą dygresję. Pisanie artykułów historycznych do „Kurka” jest dla mnie swojego rodzaju wyzwaniem.

Dodaj komentarz

WOŁYŃSKIE ATENY

W 1805 r. Tadeusz Czacki przy udziale Hugona Kołłątaja założył w Krzemieńcu Gimnazjum Wołyńskie, podniesione w 1819 r. do rangi liceum.

Dodaj komentarz

POLITYKA I ŁOWY

Zbudowany w latach 1370-1380 szczycieński zamek został w latach 1579-1581, z rozkazu i na koszt margrabiego Jerzego Fryderyka, przebudowany na rezydencję myśliwską. Przebudowa nadała mu cech pałacowych.

Dodaj komentarz

WYGRANA NA LOTERII

Kościół katolicki w Lipowcu wzniesiony został z inicjatywy księdza Walentego Tolsdorfa, który na jego budowę przekazał 15 tysięcy talarów, wygranych podobno na loterii.

Dodaj komentarz

DETERMINACJA KSIĘDZA

Kościół katolicki w Szczytnie w dużej mierze wzniesiono dzięki determinacji księdza Walentego Tolsdorfa, zwanego Apostołem Mazurów.

Dodaj komentarz

DAR PRZEMYSŁOWCA

W dzisiejszym artykule postanowiłem przypomnieć historię Parku Andersa. Niby wszystko już o tym zaniedbanym obecnie miejscu wiemy. Okazuje się jednak, że nie wszystko, że nadal w naszej wiedzy na temat historii tego parku są luki. Nie wiem kiedy odsłonięte zostały znajdujące się dawniej w tym parku pomniki i tablice.

Dodaj komentarz

MŁODZI LOTNICY

Pierwsza prywatna grupa szybowcowa powstała w Szczytnie 18 kwietnia 1928 r. z inicjatywy uczniów miejscowego gimnazjum (ówczesnej szkoły średniej).

Dodaj komentarz

ROZBITA MACEWA

W tym tygodniu miałem zamiar opublikować tekst o historii klubu szybowcowego w Szczytnie, jednak odwiedziny na cmentarzu żydowskim zmusiły mnie do zmiany planów. Chodząc po nim zauważyłem, że najpiękniejsza macewa została wywrócona przez korzenie rosnącego obok niej drzewa i się rozbiła.

Dodaj komentarz