W poprzednim artykule pisałem jak ważna jest woda dla naszego zdrowia. Warunkuje ona prawidłowe funkcjonowanie każdego narządu naszego organizmu.

Dzisiaj chciałbym pokazać jak ważną rolę odgrywa woda dla prawidłowego krążenia krwi. Jest ono niezbędne dla zachowania życia i zdrowia, a do tego potrzebujemy właściwego nawodnienia organizmu. Woda jest ważnym czynnikiem regulującym ciśnienie krwi. Osoby, które mają zbyt niskie ciśnienie krwi i cierpią z powodu osłabienia i zawrotów głowy, często ratują się filiżanką mocnej kawy. Zawarta w niej kofeina zwiększa wydzielanie adrenaliny, przyśpiesza pracę serca oraz obkurcza naczynia krwionośne, podnosząc ciśnienie krwi. Człowiek czuje przypływ energii i siły. Jednak taka sztuczna stymulacja nie jest zbyt dobra dla naszego organizmu. Wzrost ciśnienia uzyskany w ten sposób wynika z przyśpieszenia pracy serca, oraz obkurczenia naczyń w narządach wewnętrznych. W ten sposób tak naprawdę pogarszamy krążenie krwi. O wiele lepiej zrobią osoby z niskim ciśnieniem, jeśli napiją się dużo wody. Woda wchłania się szybko do krwi, zwiększając jej objętość. Właściwe nawodnienie powoduje, że serce zaczyna pracować efektywniej i ciśnienie krwi podnosi się, warunkując prawidłowe ukrwienie wszystkich narządów. Pracę serca można porównać do pompy. Gdy odwiedzam swój rodzinny dom, nieraz latem, gdy jest sucho, korzystam z takiej pompy, aby podlać ogródek. Wpuszczam ją do starej studni, włączam do prądu i zaczynam podlewanie.

Gdy odgłos pracującej pompy zmienia się, pompa zaczyna wyć, natychmiast ją wyłączam, ponieważ wiem, że w studni zaczyna brakować wody. Praca pompy bez wody grozi jej uszkodzeniem. Podobnie dzieje się z naszym sercem, gdy zmniejsza się objętość krążącej krwi.{akeebasubs !*}

{/akeebasubs}{akeebasubs *}  W przypadku odwodnienia czynność serca przyśpiesza się, zmniejsza się tak zwany rzut serca, spada ciśnienie, pogarsza się ukrwienie tkanek. Serce pracuje efektywnie, gdy ilość krążącej krwi jest prawidłowa. To prawo zostało odkryte na początku XX wieku przez angielskiego uczonego Ernesta Starlinga. Wspólnie z innym uczonym Otto Frankiem stwierdził on, że siła skurczu mięśnia sercowego zależy od stopnia wypełnienia serca krwią – im lepsze wypełnienie, tym silniejszy skurcz. Pijąc dużo wody, zapobiegając odwodnieniu organizmu poprawiamy efektywność pracy serca oraz krążenie krwi. Bardzo często zgłaszają się do mojego gabinetu osoby, które skarżą się na osłabienie, zawroty głowy, szumy w głowie. Gdy dyżuruję w szpitalu, osoby z takimi dolegliwościami są przywożone przez zespoły ratownicze na Izbę Przyjęć. Gdy badam takich pacjentów często stwierdzam wysuszoną skórę oraz podsychającą błonę śluzową jamy ustnej. Gdy pytam pacjenta ile pije wody często słyszę odpowiedź, że 2-3 szklanki dziennie. Niektórzy potrafią pić jeszcze mniej. Jest to zdecydowanie za mało i pacjenci cierpią właśnie z powodu odwodnienia. Podłączam wtedy kroplówkę i po przetoczeniu 2-3 butelek płynów pacjent czuje ogromną poprawę. Potem pacjenci opowiadają sobie o „kroplówkach na wzmocnienie”. Nieraz zdarza się, że przychodzą do mojego gabinetu i proszą o „kroplówkę na wzmocnienie”. Czasami bywa tak, że osłabienie jest wywołane dużym niedoborem potasu, który trzeba uzupełniać dożylnie. Najczęściej jednak jest to po prostu odwodnienie i pacjent potrzebuje płynów. Kroplówki stosowane w szpitalu to najczęściej 0.9% roztwór chlorku sodu, oraz 5% roztwór glukozy. Inaczej moglibyśmy powiedzieć, że jest to woda z solą oraz woda z cukrem. Stosowane są takie roztwory nie dlatego, że sól lub cukier są zdrowe, ale dlatego, że czystej wody do żyły nie można przetaczać.

Krwinki czerwone uległyby uszkodzeniu pod jej wpływem, dlatego przetacza się odpowiednie roztwory. Ale to właśnie woda jest tym, czego odwodniony organizm potrzebuje najbardziej. Jeśli pacjent nie wymiotuje i nie ma biegunki, droga doustna jest naturalnym i najlepszym sposobem nawadniania organizmu. Dlatego powinniśmy pić najlepiej 8 szklanek wody dziennie. Osoby, które opiekują się starszymi ludźmi powinny pamiętać, aby dopilnować swoich podopiecznych, aby każdego dnia wypijali odpowiednią ilość wody. Jest to równie ważne, a nawet ważniejsze niż jedzenie. I znacznie prostsze niż nawadnianie za pomocą kroplówek w szpitalu. W czasie snu przez płuca wydychamy wraz z parą wodną około pół litra wody. Dodatkowo dość znaczną ilość wody zużywają nerki, które przez całą noc nie przestają ani na chwilę pracować. Efekty tej pracy można zobaczyć w postaci wydalanego rano moczu. Gdy więc wstajemy z łóżka i mięśnie wymagają zwiększonego zaopatrzenia w krew, organizm zaczyna odczuwać jej niedobór. Pojawia się osłabienie a czasami nawet zawroty głowy lub mroczki przed oczami. Pilnie potrzebujemy przynajmniej 2 szklanek wody. Co jednak robią niektórzy? Idą do kuchni i wypijają kawę. Kawa oczywiście przyspieszy czynność serca, obkurczy naczynia krwionośne, podniesie ciśnienie i człowiek poczuje się lepiej. Ale to nie jest dobre rozwiązanie. Prawdę mówiąc dla mnie to niezwykłe, jak wytrzymałe jest ludzkie serce, że przez wiele lat potrafi służyć człowiekowi w takich warunkach. W końcu jednak poddaje się, zaczyna się choroba i człowiek trafia do lekarza. Bądźmy więc mądrzy przed szkodą.

Włodzimierz Tarasiuk

Autor jest lekarzem, specjalistą chorób wewnętrznych. Pracuje jako lekarz rodzinny w Przychodni Vita-med. Pełni też dyżury w szpitalu na Oddziale Wewnętrznym.{/akeebasubs}