W piątek w bibliotece w Pasymiu odbyło się spotkanie z doktorem Sławomirem Wadylem z Uniwersytetu Warszawskiego, który opowiedział o badaniach prowadzonych na „Okrągłej Górze.”

Przybyli na spotkanie wysłuchali opowieści nie tylko o współczesnych badaniach, ale również o tym, co się w związku z grodziskiem działo we wcześniejszych dziesięcioleciach. Mogliśmy się między innymi dowiedzieć, że prowadzone tu w latach 60. XX w. przez Romualda Odoja badania nie do końca wynikały z naukowych pobudek. Mianowicie ówczesny Wojewódzki Konserwator Zabytków miał na Ostrowiu domek i zlecił badania, by móc tu jak najczęściej przyjeżdżać. Natomiast dla R. Odoja nie był to temat, który by go jakoś szczególnie interesował. W trakcie tych badań odkryto szkielet człowieka.{akeebasubs !*}

{/akeebasubs}{akeebasubs *}  Wówczas nie było pomysłu, co z nim zrobić. Dopiero w trakcie obecnych badań postanowiono ustalić jego wiek. Okazało się, że pochodzi on z jednego z najstarszych grobów odkrytych na terenie Polski. Datowano go na okres mezolitu, na lata 5900-5700 p.n.e. Badania nad nim będą jeszcze kontynuowane. Nie będę tu szczegółowo opisywał badań i samego grodziska, zrobiłem to w „KM” w lipcu 2021 r. Chciałbym tylko zwrócić uwagę, że grodzisko to jest unikalne w skali nie tylko regionu, ale również całych obecnych ziem polskich. Od VII do IX wieku „Okrągła Góra” była miejscem centralnym dla mieszkańców południowo-zachodniej części Pojezierza Mazurskiego. Obok funkcji symbolicznych pełniła również funkcje obronne, o czym świadczy to, że była otoczona trzema fosami. Jednak zdaniem archeologów funkcja obronna miała w jej przypadku znaczenie drugorzędne. W trakcie wykopalisk znaleziono dużą ilość różnorodnych zabytków. Do najciekawszych należą te, które są świadectwem kontaktów z południową i zachodnią Europą.

Zwieńczeniem badań jest książka, której autorami są pracujący przy nich specjaliści z różnych dziedzin nauki. Niestety ukazała się ona w ramach projektu w niewielkiej liczbie egzemplarzy. W trakcie spotkania w bibliotece publikacja ta wzbudziła duże zainteresowanie, ale nie można było jej tam zdobyć. Książka jest też dostępna w Internecie jako PDF. Burmistrz Cezary Łachmański deklaruje jednak, że samorząd pasymski postara się znaleźć środki na dodruk publikacji, aby zainteresowane osoby mogły po nią sięgnąć.

Witold Olbryś{/akeebasubs}